
UN Climate Change Conference nei mek
Turkey resort city, Antalya-ah UN Climate Change Conference (COP31) neih mek a ni, November 20 thleng a awh ang. Conference hi November 9 aṭanga ṭan ni mah se, nimin aṭang khan sawi hona neih ṭan a ni.
Kumina conference hi Turkey in a thleng a, Australia chu sawi hona kaihruaitu a ni thung. Summit-ah hian khawvel pum huapa fossil fuel aṭanga clean energy lama insawn chak zawk theih dan tur te, kum 2035-ah khawvel pum huapa electric hman chu 35% a tlin tir leh, carbon tihhniamna leh climate finance chungchangte chu thlurbing a ni.
Sawi hona hi nimin leh vawiinah neih a ni dawn a, he hunah hian ram hrang hrang hruaitu eng emaw zatin thu an sawi ang. Thu sawi tur zingah hian Turkey president Recep Tayyip Erdogan, Brazil president Luiz Inacio da Silva leh Iran president Masoud Pezeshkian te pawh an tel. Hetih lai hian ram hruaitu langsar tel lo an awm nual thung a, G7 ram zingah Britain prime minister Andy Burham chauhin summit-ah thu a sawi dawn a ni. US president Donald Trump chuan Paris Agreement aṭanga US a inhnuhdawhpui hnuah, kum 2024 aṭang khan climate talk neihah official-te a tir tawh ngai lo bawk.
Conference ṭanni hian World Meteorological Organization (WMO) chuan State of the Climate Update 2026 a tichhuak a, record awm tawh chinah kum 12 liam ta chu a lum ber ṭum an nih thu leh, kum 4 liam ta phei chu khaw lum ber 4-na an tlin thu an tarlang. Kumin October thla khan record tawh china October thla lum ber ṭum a ni bawk. WMO data-a a lan danin, kumin January - September thla chhunga khaw lum lam chu kum 1800 chho aiin 1.47 degree Celsius in sang tawh zawk bawk a ni.