KÛT A TAM TA MAH MAH EM?
Mizote hi kan thlahtute hun lai aṭangin khawtlang leh sakhuana kaihhnawih kût chi hrang nei ṭhin kan ni a, tun hma ngaihtuah chuan awmzia an neiin, intihhlimna atan hun ṭha tak a ni. Mizo history-a kan chhiar ṭhin Mim Kut, Pawl Kut te kha chu kan hmang ta lo va, a pui ber Chapchar Kut erawh chu eng emaw lai aṭang khan ṭha deuhin kan han tharthawh leh a, a ṭha hle. Kan hmang ṭhain, kan rama hnam dang awmte pawhin min hlutpuiin hmuhnawm an ti ve viau mai thei. Chapchar Kut hi chu a theih ang angin kohhrante pawhin kan pawmpui thiam zel turah ngai ila.
Hun eng emawti kal ta aṭang khan kan ram hruaitute finna leh hmalakna zarah lo lam leh sum chang thei/thlai kaihhnawih kût siam a ni ṭan a, a ṭha hle. Ka hriat sual loh chuan kum 2004 chho khan Hnahlanah Grape Festival kan han hmang ṭan a, grep chingtute pawh nasa takin a tiphur a, hma pawh an sawn phah hle niin a lang. Champhai lam siam grep wine phei chu Baptist kohhrante’n Sacrament atan an hmang a, kohhran meuhin serhsang buatsaihna atana mahni ram grep aṭanga siam (Sacramental Wine) an hmang hi a ṭha a, kohhran dangte pawh hian han hmang ve se la. Kut hnathawktute tan kum tluana dawrtu (customer) nghet an ni ang a, vai rama kohhran pawisa tam tak Sacrament atana liam kumtluan ṭhin ai chuan mahni inṭanpuina ṭha tak a ni ang.
Tuna hetia kan phuah belh zel takah chuan, kar lovah kût chi hrang hrang kan neih belh zel dawn tihna a ni. Tribal, huau huau lawm, Zofate hi kum tluan deuhthawin hetiang boruak hian min chîm ang a, ṭhalaite tan an zirna leh thlarau lam nun thlengin a ngawng hun a thleng ang tih a hlauhawm ṭan. Chuvangin, thil ṭha tak ni mahsela, kût tih ang zawng kher lo hian kan hotute leh hma latute hian kawng dang, ṭha tho dap thei se a ṭha hle ang.
Kan ṭhalai lehkhathiamte all India service-ah lang kan nei tlem tâkna pawh a rei ta. Kan ṭhalai lehkhathiam leh fel tak takte beisei anga hna sang zawk thawk tura inziak tling kan neih tam tak loh chhan pawh kohhran leh khawtlangah thil tih a tam luat vangte pawh niin a lang.
Kan hotute hian hetiang huau huau nena inkaihhnawih thil hi chu phuah belh chintâwk neih a ṭha hle ang. Mizote’n thu sawi dan ṭha tak kan neih, ‘Ar talh dan chi khat chauh a awm lo’ kan tih ṭhinte hi hmang ṭangkai thiam ila; huau huau nen inthlun zawm ang chi hi chu phuah belh zel tawh lo ila. Kan ram tana sum hnâr, state dang aṭanga khualzin hîpna atan a ṭhat rualin, hetiang programme phuah belh kher lo pawh hian mikhual chu kan nei thawkhat viau zel tho turah ngai ang.
Mi tlemte kan ni a, chutihlaiin, kan duh lem loh thil ṭha lo hrang hrangte’n min chîm reng. Kan hotute hian ngaihtuahna nasa lehzual hmang se la, mipui pawh hian ngun taka thil kan ngaihtuah a, huau huau nena inkungkaih anga lang thil hi tihtlem deuh dan ngaihtuah a hun ta.
Kohhran pawh hian programme kan ngah ta hle a, advance christmas pawh kan uar lam hret ta em aw? Kan Kristian hunpui ber pawh hi advance-a hman kan uar tak luat vang nge, a tak tak, a hun a lo thleng ta chêng a, kan hul riau ṭhin, tihte pawh hi ngaihtuah a hun ta em? Kohhran pawh hian programme hi nei ṭeuh lovin, tlem deuh ṭha zawka hman dante hi ngaihtuah ṭan ila a ṭha hle ang.
- Rev. Lalbiaksanga Chinzah